Amitraz is het enige chemische middel, waarmee imkers een lage bijensterfte bereiken. Amitraz is in 1969 ontdekt.Het wordt sinds 1974 in de veterinaire sector gebruikt tegen teken, mijten en andere parasieten, alsook bij huisdieren (honden, katten). Volgens veel imkers werkt het middel vrij goed bij het terugbrengen van de wintersterfte. Amitraz is in maart 2013 in de V.S. beperkt en tijdelijk toegelaten voor gebruik tegen de varroamijt. Amitraz is in Nederland en de EU niet toegelaten voor gebruik bij bijen. Het is wel toegelaten in sommige lidstaten (o.a. Frankrijk, Italië) en wordt onder diverse merknamen verkocht. Vanwege gebrek aan alternatieven wordt het in andere ook gebruikt, en ook steeds vaker. Er bestond verdenking op carcinogeniteit. Vanwege de mutageniteit is de toepassing aan restricties onderhevig. De voorwaardelijke toelating in de V.S. moet ook in dat licht bezien worden.

Werkingsmechanismen

Over de werkingsmechanismen van Amitraz bestaat geen 100% duidelijkheid. Wel staat vast dat de werking volkomen anders is dan alle andere als miticide gebruikte insecticiden. Volgens sommige bronnen werkt het als zenuwgif, dat aangrijpt op bepaalde receptoren in het neurologisch systeem. Met name de monddelen zouden worden verlamd, waardoor de mijt de huid niet kan doorboren. Het zou een remmer zijn van octopamine, een neurotransmitter die met name in insecten voorkomt en de agressie vermindert. Voor de werking als zenuwgif moet de concentratie van Amitraz vrij hoog zijn.

Volgens andere bronnen beïnvloedt Amitraz de reproductie. Amitraz werkt dan in vrij lage concentraties, waarschijnlijk via de hormoonhuishouding. De remmende werking op de reproductie wordt door ons als het meest relevant beschouwd bij toepassing als middel tegen de varroamijt. Ongetwijfeld zal dan ook de reproductie van de bijen beïnvloed worden. Bij gebruik in bepaalde perioden van het jaar hoeft dat niet tot problemen met de reproductie van de bijen te leiden.

Amitraz is een goed in vet oplosbare stof en hoopt zich om die reden op in de was. In waterige oplossingen is de stof zeer onstabiel. Het valt dan uiteen in redelijk goed in water oplosbare stoffen, die vervolgens ook snel worden afgebroken. Deze stoffen zijn verantwoordelijk voor de neurologische effecten van Amitraz.

Zie http://www.cdpr.ca.gov/docs/risk/rcd/amitraz.pdf met zeer uitvoerige informatie over Amitraz en de eventuele bezwaren tegen het gebruik als middel tegen de varroamijt.